می مینور

×

گام در موسیقی

خانه » آموزش ( متن ) » گام در موسیقی
Admin

Admin

درباره نویسنده
می مینور سکوی پرتاب شما علاقه مندان به دنیایِ موسیقی؛ سایت می مینور در نظر دارد جهت یادگیری و پیشرفتِ علاقه مندان از مبتدی تا حرفه ای برنامه جامع و کاملی را در بخش های مختلف اموزش گیتار ارائه دهد. امید بر آن است که این برنامه محلی در جهت رشدِ دانش و مهارت نوازندگی شما عزیزان باشد. تلاش همه ما بر آن است که یاری گر شما عزیزان در این زمینه باشیم. از اینکه با ما همراه هستید بسیار سپاسگزاریم. لطفا نظرات و پیشنهادات و همین طور انتقادات خود را در بابِ مسایل و موارد سایت از طریق آدرس زیر با ما در میان بگذارید. سپاس از همراهی تک تک شما هنر مندان و هنر دوستان.
زمان انتشار : 435 روز پیش دسته بندی : آموزش ( متن ), آموزش گام نوازی

تعریف گام – گام شناسی – گام نوازی – انواع گام

گام ها مجموعه نت هایی هستند که با فاصله معین به صورت متوالی پشت سر هم نواخته می شوند. به بیان دیگر به صداها یا نت‌هایی که به‌صورت متصل میان فاصلۀ یک اکتاو قرار گیرند گام گفته می‌شود.

گام ها تقسیم می شوند به دو نوع :

__ گام های کروماتیک
__ گام های دیانوتیک

گام کروماتیک گامی می باشد که  فواصل میان تمام نت های موسیقی در آن یک « نیم پرده » است.

گام دیاتونیک  گامی می باشد که فاصله های میان نت های موسیقی در  آن همانند گام کروماتیک نیم پرده  نمی باشد.

گام های موسیقی چطور دسته بندی می شود؟

گام های موسیقی بر حسب اینکه تمرکزشان برروی چه هدفی باشد دسته بندی می شوند. بصورت کلی گام ها به چهار دسته زیر تقسیم می شوند:

  1. گام ماژور(Major)
  2. گام مینور(minor)
  3. گام پِنتاتونیک (Pentatonic)
  4. modal

یادگیری گام های ماژور مهم و حیاتی است. زیرا از گام ماژور بطور گسترده ای استفاده می شود و جز مفاهیم بنیادی برای فهم کلید در موسیقی است.

در ادامه مبحث آموزش موسیقی به معرفی انواع گام های زیر مجموعه گام دیاتونیک می پردازیم

که خود تقسیم می شود به دو دسته  :

__گام ماژور ( Major Scale )
__گام مینور ( Minor Scale )

هر گام ماژور تشکیل می شود از هفت نت به اضافه ی تکرار یک نت در اکتاو بالاتر یا پایین تر، ساده ترین نوع از گام ماژور ، گام دو ماژور است ، که در آن تنها نت های کلید های سفید پیانو نواختنه می شوند و نت های دیز و بمل دار در این نوع گام نواخته نمی شوند.

دایره گام ها:

 

_ گام مینور هم با احتساب نت آخر همنام هشت نت دارد که فاصله میان درجات آن از 2 نیم پرده و 5 پرده تشکیل شده است. و ساده ترین گام مینور گام لا مینور می باشد که مشابه گام دو ماژور نت ها در آن بدون دیز و بمل می باشند.

گام مینور خود تقسیم می شود به سه گام مختلف :

__  تئوریک
چنانچه نیم پرده‌ های گام مینور بین نت های درجات دوم وسوم و پنجم و ششم واقع گردند، آن گام را در اصطلاح گام مینور تئوریک یا کوچک نظری می گویند. فاصله‌های درجات نت این گام نسبت به تونیک به این صورت است:  درجه دوم بزرگ، درجه سوم کوچک، درجه چهارم و درجه  پنجم درست، درجه ششم و درجه هفتم کوچک و درجه هشتم درست. آنجا که گام دو ماژور به این شکل می باشد: C D E F G A B C  گام مینور تئوریک نسبی آن به این شکل می شد: A B C D E F G A (لا درجه ششم گام دو ماژور است.)

__ هارمونیک

هرگاه درجه هفتم گام کوچک نظری (تئوریک) را برای ایجاد محسوس (سانسیبل) نیم پرده کروماتیک بالا ببریم، به گام مینور هارمونیک تبدیل می‌شود. در این گام فاصله بین درجات ششم و هفتم یک و نیم پرده است. در نتیجه شامل سه نیم پرده در میان درجات دوم و سوم، پنجم و ششم و هفتم و هشتم خواهد بود و فاصله‌های درجات آن نسبت به تونیک به ترتیب عبارت‌اند از: دوم بزرگ، سوم کوچک، چهارم و پنجم درست، ششم کوچک، هفتم بزرگ و هشتم درست.

برای نمونه در تنالیته لا مینور، مینور هارمونیک به این شکل خواهد بود:A B C D E F G# A

__ ملودیک

هرگاه درجه ششم و هفتم گام کوچک نظری را در حالت بالا رونده نیم پرده کروماتیک بالا ببریم و در حالت پایین رونده مجدداً آن‌ها را پایین بیاوریم، گام مینور ملودیک به وجود می‌آید که فاصله درجات آن در حالت بالارونده نسبت به تونیک از این قرار است: دوم بزرگ، سوم کوچک، چهارم و پنجم درست، ششم و هفتم بزرگ و هشتم درست. روشن است که حالت پایین رونده آن مانند گام مینور تئوریک خواهد بود.

 

گام پِنتاتونیک (Pentatonic)

گام پنتاتونیک از پنج نت تشکیل شده است که با احتساب اکتاو شش نت می‌شوند. انواع مختلفی از گامهای پنتاتونیک وجود دارند که از موسیقی نواحی مختلف جهان پدید آمده‌اند. از هریک از درجات انواع گام‌های پنتاتونیک می‌توان پنج مد متفاوت دیگر ساخت که در اینجا تنها به دو مد که گام‌های ماژور و مینور بیشترین کاربرد را دارند، اشاره شده است . گام توالی چند نت است که به ترتیب ارتفاع مرتب شده‌اند و گستره صوتی شان جمعاً دوازده  نیم پرده متساوی یا یک اکتاو است.گام ممکن است بالارونده یا پایین‌رونده باشد، یعنی ارتفاع نت‌ها در آن به ترتیب صعودی یا نزولی مرتب شده‌باشد. در موسیقی کلاسیک گام‌ها با استفاده از نیم‌پرده‌های متساوی تعریف می‌شوند و فواصل کوچکتر از نیم‌پرده (یا ریزپرده) در گام‌های موسیقی کلاسیک وجود ندارند. در موسیقی برخی مناطق دنیا، از جمله موسیقی سنتی ایرانی، ترکی و عربی فواصل کوچکتری نظیر ربع پرده نیز به کار می‌روند. گام پنتاتونیک که یکی از تکنیک های گیتار الکتریک است ، شامل 5 نت می باشد. واژه پنتا در لغت به معنای 5 در زبان یونانی و تونیک به معنای نت است . به همین دلیل است که این گام را به این نام لقب داده اند. گامهای پنتاتونیک محلی بسیاری در نقاط مختلف جهان موجود است. گام پنتاتونیک امروزه کاربرد بسیاری دارد مثلاً در آهنگسازی برای گروه‌های موسیقی که از گیتار استفاده می‌کنند. گام‌های پنتاتونیک بسیار کاربردی است. در ژانرهایی مانند راک، فیوژن، جاز و … از گام‌های پنج نتی ماژور پنتاتونیک و مینور پنتاتونیک نیز استفاده شده است. در آهنگسازی هنرمندانی از جمله: اریک کلپتون، جیمی هندریکس، جف بک، و بی بی کینگ از مد پنتاتونیک نیز استفاده شده است. گام پنتاتونیک

ماژور پنتاتونیک

اگر فواصل بین درجات اول تا دوم، دوم تا سوم، چهارم تا پنجم را یک پرده درنظر بگیریم و فاصله میان درجات سوم تا چهارم، پنجم تا ششم یک و نیم پرده باشد الگوی مذکور مد ماژور پنتاتونیک می‌باشد. گام‌های ماژور پنتاتونیک از نت دو شروع می‌شوند و همانند گام های ماژور، دیزها و بمل‌ها در سرکلید گامهای ماژور پنتاتونیک پدید می‌آیند. ماژور پنتاتونیک

مینور پنتاتونیک

اگر فواصل بین درجات دوم تا سوم، سوم تا چهارم، پنجم تا ششم را یک پرده فاصله قرار دهیم و بین درجات اول تا دوم، چهارم تا پنجم را یک و نیم پرده فاصله در نظر بگیریم الگوی مذکور مد مینور پنتاتونیک می‌باشد. گام‌های مینور پنتاتونیک از نت لا شروع می‌شوند و ترتیب بوجود آمدن دیزها و بمل‌ها در سرکلید گام‌های مینور پنتاتونیک، همانند ترتیب پدیدار شدن دیزها و بمل‌ها در سرکلید گام‌های مینور طبیعی است. با مقایسه مد مینور پنتاتونیک و مد ماژور پنتاتونیک این نتیجه حاصل می‌شود که مد مینور پنتاتونیک از درجه پنجم مد ماژور پنتاتونیک ساخته شده و تا اکتاو ادامه پیدا کرده است یعنی فاصله بین درجات این دو مد اگر تونیک مد مینور پنتاتونیک را با درجه پنجم مد ماژور پنتاتونیک مطابقت دهیم و تا اکتاو ادامه دهیم به همان ترتیب خواهد بود و به همین صورت از تطبیق نت پایه با درجات انواع گامهای پنتاتونیک می‌توان مدهای دیگری بدست آورد. مینور پنتاتونیک
امیدواریم که از این مطلب کوتاه و کاربردی یادگیری گیتار استفاده کافی را کرده باشید.

 

برچسب ها

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *